به گزارش پایگاه خبری «حامیان ولایت» ، به نقل از فارس
دلار آمریکا طی دههها، ستون اصلی نظام مالی جهان بود؛ از قیمتگذاری نفت گرفته تا تسویه معاملات بینالمللی و ذخایر بانکی، همه با دلار انجام میشد.این سلطه باعث شده بود تا دلار در زندگی روزمره صدها میلیون نفر در جهان نقش داشته باشد، از خرید اینترنتی و سفر تا حوالههای مالی. اما حالا این واقعیت در حال ترک خوردن است. تحریمهای مالی علیه روسیه و ایران، تنشهای تجاری و سیاستهای ناگهانی آمریکا، باعث شده بازیگران بزرگ اقتصادی به فکر کاهش وابستگی به دلار بیفتند.
یوان دیجیتال، ریسک بزرگ دلار
چین از سال ۲۰۲۰ آزمایش یوان دیجیتال را آغاز کرده و حالا این پول دیجیتال تقریباً در سراسر این کشور قابل استفاده است. هدف پکن واضح است: کاهش وابستگی به دلار، افزایش کنترل پولی و حضور بیشتر در تجارت بینالملل. تا پایان نوامبر ۲۰۲۵، حجم معاملات یوان دیجیتال بیش از ۱۶.۷ تریلیون یوان (۲.۴ تریلیون دلار) بوده و این رقم نشاندهنده سرعت بالای پذیرش آن در داخل چین و آماده شدن برای استفاده جهانی است.چین حتی یک سیستم تسویه دیجیتال برای پرداختهای بینالمللی ساخته که بدون عبور از سوییفت و بانکهای واسطهای، تراکنشها را در ثانیه و با هزینه کمتر از قبل انجام میدهد. نمونه موفق این سیستم، اولین تراکنش بین هنگکنگ و ابوظبی بود که بدون دلار یا واسطه انجام شد. پروژه مشترک «ام بریج» (MBridge) با همکاری بانک تسویه بینالمللی و چند بانک مرکزی، قرار است در سال ۲۰۲۶ گستردهتر شود و نقش یوان دیجیتال در معاملات جهانی افزایش یابد.
یورو دیجیتال، دفاع اروپا
در اروپا هم نگرانی از سلطه شرکتها و پلتفرمهای آمریکایی بالا گرفته است. دهها کارشناس اقتصادی هشدار میدهند که وابستگی بیش از حد به سیستمهای آمریکایی، کنترل اروپا بر اقتصاد خود را تهدید میکند. به همین دلیل بانک مرکزی اروپا برنامه دارد تا سال ۲۰۲۹، یورو دیجیتال را عرضه کند. این اقدام نه فقط یک تغییر فنی، بلکه یک «خط دفاعی» برای حفظ استقلال تصمیمگیری اقتصادی و ثبات مالی اروپا است.
بریکس و قدرت گرفتن ارزهای محلی
کشورهای بریکس، شامل ۱۱ کشور با حدود نیمی از جمعیت جهان و نزدیک به ۴۰ درصد تولید اقتصادی، در حال کاهش وابستگی به دلار هستند. این کشورها سهم بزرگی از منابع انرژی و معادن استراتژیک دارند و از طریق بانک توسعه جدید، تجارت بین خود را با ارزهای محلی تسویه میکنند. چین موتور اصلی این روند است؛ هم اقتصاد بزرگ، هم سرمایهگذاریهای کلان و هم نفوذ گسترده در بازارهای کشورهای عضو، باعث شده یوان نقش محوری در این شبکه داشته باشد.
پایان دوران تکقطبی دلار؟
با همه این تحولات، دلار هنوز پادشاه است، اما وارد مرحله آزمونی بیسابقه شده است. یوان دیجیتال چین، یورو دیجیتال اروپا و گسترش استفاده از ارزهای محلی در بریکس، نشان میدهد که جهان به سمت چندقطبی شدن مالی حرکت میکند. این روند میتواند در سالهای آینده قواعد تجارت و تأمین مالی بینالمللی را تغییر دهد و سلطه دلار را محدود کند.در واقع، دنیا در حال حرکت به سمتی است که قدرت اقتصادی و پولی فقط در دست آمریکا نباشد و نقش چین و بریکس هر روز پررنگتر شود؛ اتفاقی که برای سرمایهگذاران و ملتهای مستقل، فرصتی برای کاهش وابستگی به دلار و ایجاد تعادل بیشتر در نظام مالی جهانی است.



