الهام شیرازی عضو هیأت علمی دانشگاه ایران در خصوص دلایل گرایش نوجوانان به مواد مخدر گفت: بیشتر افرادی که درگیر اعتیاد هستند، از دوران نوجوانی مصرف مواد را آغاز کرده اند که این امر از ریسک پذیری و نوجویی در نوجوانان ناشی میشود.
وی ضمن اشاره به اینکه مغز انسان در دوره نوجوانی با تغییراتی مواجه میشود، بیان کرد: مغز از دو قسمت تشکیل شده است که یک قسمت آن مربوط به هیجانات است و در پایین مغز قرار دارد و قسمت دیگر مربوط به عقل و مدیریت افکار و هیجانات میشود.
وی افزود: در دوران نوجوانی قسمتهای پایینتر مغز که مربوط به هیجانات است زودتر از قسمت عقلانی رشد میکند، به همین دلیل نوجوانان کمتر از بقیه توانایی کنترل بر هیجانات خود را دارند و کمتر به عواقب کارهای خود میاندیشند.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان ادامه داد: نوجوانان به ماجراجویی و انجام کارهای جدید علاقه دارند و به دلیل رشد ناکافی قسمت عقلانی مغز متوجه خطر و عواقب کارهای خود نمیشوند و خودشان را بسیار قوی میپندارند؛ به همین دلیل ریسک پذیری بالایی پیدا میکنند و به سمت کارهای خطر ناک کشیده میشوند.
شیرازی ضمن بیان این موضوع که مصرف مواد از جمله کارهای خطرناکی است که نوجوان کمتر به عواقب میاندیشد، اظهار کرد: مصرف سیگار و مواد مخدر در گروه همسالان باعث میشود، نوجوان به عنوان شخصیتی ریسک پذیر و قوی جلوه کند.
وی عنوان کرد: برخی از افرادی که در نوجوانی از سیگار و مواد مخدر استفاده میکنند، بعد از اتمام این دوره و رشد کامل مغز دیگر به سراغ مواد مخدر نمیروند، ولی برخی دیگر از همان دوران مصرف مواد را آغاز میکنند و در گیر مواد میشوند.
شیرازی گفت: دلیل گرایش این افراد به مواد مخدر وجود اختلالات زمینهای درمان نشده در آنها است و برطبق تحقیقات انجام شده حدود ۸۰ درصد از معتادان به این اختلالات دچار هستند.
وی افزود: یکی از مهمترین این اختلالات بیش فعالی و کم تمرکزی است که ریشه ژنتیکی دارد و ممکن است علائمش در کودکی ظهور پیدا کند.
شیرازی ضمن تأکید بر این موضوع که درمان دارویی اصلی راه درمان بیش فعالی است و روند درمان باید در دراز مدت صورت گیرد، ادامه داد: اگر اختلال پیش فعالی مورد توجه قرار نگیرد و درمان نشود، موجب اعتیاد در بزرگسالی میشود، چرا که مصرف مواد موقتا سبب افزایش تمرکز و آرامش این افراد و تمایل آنها به دخانیات میشود.
وی ضمن اشاره به اینکه حدود ۱۰ تا۲۰ درصد از کودکان اختلال بیشفعالی دارند، بیان کرد: شناخت و درمان این بیماری نقش بسیار مهمی در کاهش گرایش فرد به مواد مخدر دارد.
شیرازی تأکید کرد: درمان دارویی بیشفعالی نه تنها باعث اعتیاد کودکان نمیشود بلکه از گرایش آنها به مواد مخدر در بزرگسالی جلوگیری کند.
این فوق تخصص روان پزشکی کودک و نوجوان گفت: اختلال خلقی دو قطبی، اختلال دیگری است که اگر درمان نشود، سبب گرایش افراد به مصرف مواد مخدر میشود.
وی متذکر شد: بی توجهی و به اضطراب و افسردگی و عدم درمان آنها نیز در تمایل افراد به مصرف مواد مخدر موثر است.
شیرازی افزود: مصرف مواد مخدر موجب ایجاد شادی و حس خوب کوتاه مدت در تمام افراد میشود و علائم اختلالهای روانی را کاهش میدهد، این حس خوب در تجربههای بعدی کاهش مییابد و در نهایت نه تنها از بین میروند، بلکه در صورت عدم مصرف فرد معتاد دچار یک احساس نا خوشایند می شود و تنها برای از بین بردن آن اقدام به استفاده از مواد مخدر میکنند.
وی ضمن اشاره به تأثیر مشکلات درسی و خانوادگی نوجوان در تمایل به مصرف مواد گفت: والدین نقش بسیار مهمی در کاهش این مشکلات و عدم تمایل فرزندانشان به دخانیات دارند، چرا که اگر خانواده بستر امنی برای نوجوان نباشد، او به سمت افرادی کشیده میشود که ممکن است نوجوان را به سمت رفتارهای پرخطر سوق دهد.
منبع : میزان
