اختلافات جدید میان قدرت‌های اروپایی بر سر ساختار سیاست خارجی اتحادیه اروپا، بار دیگر نشانه‌های افول جایگاه این بلوک را آشکار کرده است. اتحادیه‌ای که روزی مدعی استقلال راهبردی بود، امروز با کارنامه‌ای پر از ناکامی در پرونده‌هایی چون برجام و وابستگی فزاینده به سیاست‌های آمریکا، مشکل اوکراین با بحران اعتبار و اعتماد در عرصه بین‌المللی مواجه شده است.

مذاکره‌کننده سابق آمریکا در برجام،ادعای اخیر کاخ سفید درباره عقب‌نشینی ایران از مفاد تفاهم اولیه را مصداق«بدفهمی یا دروغ‌پردازی»دانست و تأکید کرد که آنچه درملأ عام می‌شنویم با واقعیت‌ها همخوانی ندارد.

یک کاربر فضای مجازی در توئیتر نوشت: ترامپ با بهانه ناکافی بودن برجام هسته‌ای از آن خارج شد تا به توافقی جامع که مسائل موشکی و منطقه‌ای هم در آن لحاظ شده باشد دست پیدا کند او اکنون می‌گوید تنها به دنبال یک توافق هسته‌ای با ایران است. اگر در گفته‌های امروزش صادق باشد به گذشته خودش تودهنی زده و عقب‌نشینی کرده است.

برجام یا برنامه جامع اقدام مشترک که ماه‌ها قبل از انجام توافق در اطاق فکر اندیشکده‌های آمریکایی طراحی شده بود، در حقیقت برنامه جامع اقدام مشترک برنامه‌ریزی شده آمریکا و غرب علیه جمهوری اسلامی بود که اگر درایت‌ها و هوشمندی‌های رهبر حکیم و ژرف‌نگر انقلاب اسلامی حضرت امام خامنه‌ای نبود بدون شک سرنوشت اسفبار لیبی در انتظار جمهوری اسلامی ایران بود! طرح برجام‌های ۲ و ۳ که با برخورد قاطع مقام معظم رهبری مواجه گردید دقیقا در همین راستا برنامه‌ریزی شده بود.

«اسنپ بک نه در برجام هست و نه در قطعنامه ۲۲۳۱. کلمه اسنپ بک را امریکایی‌ها درست کردند، برای اینکه بگویند ما هر وقت اراده کنیم می‌توانیم قطعنامه‌ها (شورای امنیت) را برگردانیم»

با فعال شدن اسنپ‌بک و پایان رسمی برجام، ایران در آستانه‌ی تغییر پارادایم سیاست خارجی خود قرار گرفته است؛ تغییری که می‌تواند آغاز فصل تازه‌ای از واقع‌گرایی و چرخش راهبردی کشور از غرب به شرق باشد.

فعال‌سازی مکانیسم ماشه تقلیل کارکرد اروپا در تعامل دیپلماتیک و اعتبارزدایی از آن و اعطای نقش دست نشانده به تروئیکای اروپایی بود.

تیم رسانه ای ظریف دنبال چیست ؟/تلاش برای حاشیه راندن گفتمان رسمی جمهوری اسلامی

حسن روحانی روایتی از واپسین روزهای دولت دوم خود ارائه داده که در آن علت عدم موفقیت برجام و لغو تحریم‌ها توسط آمریکا را به دعواهای سیاسی داخلی و رقابت‌های انتخاباتی درون ایران تقلیل داده است.

آنچه که به عنوان سازوکار حل اختلاف در برجام از سوی آمریکا طراحی و توسط ایران پذیرفته شد، علی‌رغم عنوانش که ظاهری عادلانه به آن می‌دهد، ماهیتی ظالمانه و یکجانبه دارد. مردم ایران از خود این سوال را می‌پرسند که چرا علی‌رغم بدعهدی #آمریکا و سه کشور اروپایی و عدم رفع #تحریم ها و پایبندی ایران به تعهدات خود حتی پس از خروج آمریکا از برجام، اما مکانیسم ماشه علیه ایران فعال شده است

صالحی یادش نمی‌آید که برای انجام تعهدات، آن هم قبل از روز رسمی اجرای برجام، چقدر دستپاچه بودند. یادش رفته که نتیجه بتون ریزی در قلب رآکتور اراک و دیگر امتیازات برجامی، گروکشی های جدید آمریکا بود.

وزیرخارجه کسی که توافق برجام را زیر پا گذاشت و مُلغی اعلام کرد، حالا می‌گوید: اروپایی‌ها باید برای اجرای مکانیسم ماشه علیه ایران تصمیم مهمی بگیرند.

حسن روحانی در واکنش به خروج آمریکا از برجام گفته بود: «آمریکا بگوید که از زمان توافق هسته‌ای تا امروز، کی به تعهدات خود عمل کرده بود؟ جز چند امضا و بیانیه، آیا هرگز به نفع مردم ایران عمل کردند؟ اگر برجام بخواهد کاغذی باشد بدون آنکه منافع ما را تضمین کند، آنگاه راهی روشن پیش رو داریم.»

مهم ترین ضعف دولت حسن روحانی در مذاکرات برجام این بود که در درون تیم مذاکره کننده دو جاسوس حضور داشت که مذاکرات را به سمت برد و باخت هدایت می کردند.

در آستانه آغاز دور تازه مذاکرات در روز شنبه ۲۳ فروردین، بار دیگر جریانی خاص با بهره‌گیری از رسانه‌های همسو، در تلاش است تا با وعده‌های بی‌پشتوانه و رؤیافروشی اقتصادی، بازار و افکار عمومی را نسبت به نتیجه مذاکرات شرطی کند؛ رویکردی که نه‌تنها تجربه تلخ برجام را تداعی می‌کند، بلکه عملاً به تضعیف تیم مذاکره‌کننده و تقویت مواضع طرف مقابل می‌انجامد.

سه کشور فرانسه، آلمان و انگلیس در حالی ایران را به نقض تعهدات برجامی متهم کرده‌اند، که خودشان هیچ اقدامی برای اجرای تعهداتشان انجام نداده‌اند.

مکانیسم ماشه بخشی از برجام بود که طبق آن اروپا اجازه داشت اگر ایران را ناقض برجام تشخیص دهند بازگشت تحریم‌های بین‌المللی را آغاز کنند.

محمدجواد ظریف در پاسخ به این سوال که با توجه به الزام‌آور نبودن برجام، چه جایگزینی برای این موضوع حیاتی وجود دارد گفت: «بله برای آمریکا الزام‌آور نیست. رئیس‌جمهور بعدی می‌خواهد تحریم‌ها را با یک امضا برگرداند. خوب برگرداند. چه کسی در دنیا اجرا می‌کند؟»