محور سفر تیلرسون به ریاض چه بود؛حل بحران عربی یا هماهنگی علیه ایران؟

به نقل از روزنامه الاخبار، سفر رکس تیلرسون وزیر خارجه آمریکا به عربستان و قطر گرچه به هدف بحث و بررسی بحران محور سعودی با قطر و حل و فصل آن صورت گرفت، اما به دلیل رویکردهای دونالد ترامپ موضوع «رویارویی با نفوذ ایران» بر بررسی بحران عربی اولویت داده شد.

این در حالی است که ریاض نیز مایل است بحث و بررسی بحران عربی به تاخیر بیفتد.

کاهش نقش وزارت خارجه آمریکا در دولت ترامپ

به هر حال این سفر کاهش نفش تیلرسون و وزرات خارجه آمریکا در دولت دونالد ترامپ را به نمایش گذاشت.

نکته قابل توجه اینکه تیلرسون پس از آنکه از ریاض راهی دوحه شد، اعلام کرد، عربستان اکنون برای آغاز گفت و گوی مستقیم آمادگی ندارد و جالب اینکه وی در ریاض فقط به این نکته اکتفا کرد که امیدوار است طرفین بحران به منظور حل و فصل اختلافات وارد گفت وگو شوند و قدرت شورای همکاری خلیج فارس را حفظ کنند و آن را به همان شکل قبلی بازگردانند.

نکته دیگر اینکه عربستان مخالفت خود با گفت وگو با قطر را اینگونه به مهمان خود تفهیم کرد که وزیر خارجه خود را برای استقبال تیلرسون به فرودگاه نفرستاد بلکه «عزام القین» معاون وزیر خارجه در امور تشریفات به استقبال وزیر خارجه آمریکا رفت و تیلرسون نیز در یک شام کاری با عادل الجبیر دیدار کرد.

موقعیت دشوار وزیر خارجه آمریکا

ناگفته پیداست که دلیل این رفتار ریاض این است که اول متوجه است که تیلرسون در داخل دولت ترامپ وضعیت دشواری دارد و دوم اینکه با واشنگتن در خصوص تلاش پیگیر و مداوم برای تقویت چارچوب منطقه ای برای رویارویی با ایران در آینده، اتفاق نظر دارد و در این شرایط مایل است حل و فصل بحران با قطر را به آینده واگذار کند.

غیبت قطر در نشست سران شورای همکاری خلیج فارس چه مفهومی خواهد داشت؟

این چیزی است که با رویکردهای ترامپ مطابقت دارد نه تیلرسون آن هم در شرایطی که کمتر از دو ماه دیگر نشست سران شورای همکاری خلیج فارس در کویت برگزار خواهد شد و این نگرانی وجود دارد که قطر در آن شرکت نکند که غیبت او به این معنی خواهد بود که شورای همکاری وارد مرحله از هم پاشیدگی شده است.

موضع گیری امارات در قبال قطر

ابوظبی نیز از زبان انور قرقاش وزیر مشاور امور خارجه خود اعلام کرد که با نزدیک شدن زمان برگزاری نشست سران شورای همکاری خلیج فارس قطر باید در مواضع خود بازنگری کند تا بحران را پایان دهد و توپ اکنون در زمین آن قرار دارد و می داند چه چیزی از آن انتظار می رود.

بحران خلیج فارس برای آمریکا اولویت ندارد

همزمان با این اظهارات برخی رسانه های نزدیک به عربستان سعودی و امارات متحده عربی این تفکر را رواج می دهند که بحران خلیج فارس بر اولویت های واشنگتن برتری ندارد به این معنی که آمریکا اکنون سرگرم تکاپوی منطقه‌ای به منظور رویارویی با نفوذ ایران و دور کردن بغداد از تهران است.

در همین چارچوب تیلرسون در اولین نشست هماهنگی سعودی- عراقی در ریاض به میزبانی ملک سلمان و حیدر العبادی نخست وزیر عراق حضور داشت و پس از آن اعلام کرد که نتایج این نشست بر حضور ایران در عراق تاثیر عمیقی خواهد داشت.

چه کسی وزیر خارجه آمریکا را در ریاض همراهمی می‌کرد؟

نکته قابل توجه اینکه همراه شماره یک تیلرسون در سفر به عربستان یک دیپلمات از وزارت خارجه آمریکا نبود بلکه کریستف هنزل کاردار سفارت آمریکا در ریاض بود که از ابتدای سال جاری میلادی متصدی این پست شد و پیش از آن از سال 2013 تا 2016  مدیر دفتر وزارت خارجه آمریکا در امور اسرائیل و فلسطین بود و حضور او در کنار تیلرسون بیانگر نزدیک تر شدن موضع منطقه‌ای تل آویو و ریاض مبنی بر رویارویی با نفوذ ایران است.

منبع : تسنیم