به گزارش پایگاه خبری «حامیان ولایت»
جنگی که ترامپ 28 فوریه (9 اسفندماه) علیه ایران به راه انداخت طی 82 روز گذشته همه جهان را از خود متأثر کرده است. بسیاری از کارشناسان بر این باور هستند؛ تبعات جنگ کنونی سالهای سال اقتصاد جهانی را از خود متأثر خواهد کرد.
بازار جهانی انرژی بیشتر از سایر حوزهها از این جنگ متأثر شده است. رئیس آژانس بینالمللی انرژی گفته است جهان تاکنون چنین بحرانی به خود ندیده است.
بستهشدن تنگه هرمز برای صادرات نفت و گاز کشورهای خلیجفارس که پس از حملات آمریکا و اسرائیل علیه ایران روی داد، کشورها را ناچار کرده است با «سرعتی رکوردشکن» به برداشت از ذخایر راهبردی خود روی بیاورند. آمریکا و سایر اعضای آژانس انرژی تصمیم گرفتهاند برای جلوگیری از بحران شدید در بازار جهانی نفت، از ذخایر خود برداشت کنند.
در این میان آمریکا متعهد شده است ۱۷۲میلیون بشکه نفت از ذخایر استراتژیک خود آزاد کند که بزرگترین برداشت در تاریخ ۵۰ساله این ذخایر محسوب میشود.
اما این برداشت از ذخایر استراتژیک، راهبردی موقتی است. آژانس بینالمللی انرژی درباره کاهش شدید ذخایر نفتی جهان هشدار داده است. کارشناسان میگویند جهان وارد یک «شمارش معکوس انرژی» شده است. روز دوشنبه نیز فاتح بیرول رئیس این آژانس در نشست گروه هفت در پاریس اعلام کرد که در پی جنگ ایران و بسته شدن تنگه هرمز، ذخایر تجاری نفت بهسرعت در حال کاهش است و این ذخایر تنها برای چند هفته دیگر کفایت میکنند.
نابودی خانوادههای آمریکایی
در آمریکا روزی نیست که رسانهها و سناتورهای دموکرات ترامپ را بهدلیل واردکردن آمریکا به باتلاق جنگ با ایران سرزنش نکنند. سناتور آمریکایی کریس مورفی، با حضور در پمپبنزینهای آمریکا، از عملکرد دونالد ترامپ در به راه انداختن جنگ ایران بهشدت انتقاد کرده و گفته است که این هزینهها در حال نابودکردن خانوادههای آمریکایی و کسبوکارهای کوچک است. کریس مورفی در ویدیویی تأکید کرده که جنگ ایران، قیمت مواد غذایی را به بالاترین حد خود در ۴ سال اخیر رسانده است.
وی به افزایش قیمت بنزین به ۵ تا ۶ دلار در هر گالن اشاره و تصریح کرد که این رقم همچنان در حال بالا رفتن است. او تأکید کرد که ترامپ مقصر این وضعیت است و او باید هرچه زودتر جنگ ایران را تمام کند. مورفی در ادامه افزود؛ که وضعیت مردم آمریکا برای رئیسجمهور آمریکا هیچ اهمیتی ندارد.
پیش از این، ترامپ در پاسخ به سؤال خبرنگاران در مورد این که «آیا به وضعیت اقتصادی مردم آمریکا فکر میکند؟» گفته بود که اصلاً به شرایط آنها فکر نمیکند. همچنین «مارک کلی» سناتور دموکرات آمریکا در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: مردم آمریکا اکنون برای «تقریبا همهچیز» هزینه بیشتری پرداخت میکنند، زیرا جنگ ترامپ با ایران باعث افزایش قیمتها شده است. او افزود: «حالا ترامپ میخواهد پس از آنکه گفته بود مردم حتی یک سنت هم پرداخت نخواهند کرد، هزینه سالن مجلل چند میلیارد دلاری خود را از مالیاتدهندگان بگیرد». کلی تاکید کرد: «خانوادههای آمریکایی تحت فشار هستند، در حالی که ترامپ پول آنها را صرف پروژههای نمایشی و شخصی میکند».
تورم در منطقه یورو
در اروپا نیز کشورهای این منطقه بهشدت با تبعات جنگ آمریکا علیه ایران دست و پنجه نرم میکنند. خبرگزاری رویترز نوشته است نظرسنجی بانک مرکزی اروپا نشان داد که شرکتهای منطقه یورو در صورت ادامه جنگ در تنگه هرمز و اختلال در عرضه سوخت، هیدروژن و هلیوم، خطر افزایش تورم جدید مشابه آنچه که پس از همهگیری کووید-۱۹ دیده شد را شاهد خواهند بود.
بانک مرکزی اروپا با اشاره به هیدروژن و هلیوم هشدار داد: «درگیری که ماهها به جای چند هفته طول بکشد- با مسدود ماندن تنگه هرمز ویا حملات بیشتر به زیرساختهای نفت و گاز- منجر به کمبود جهانی نهتنها سوخت، بلکه بسیاری از محصولاتی خواهد شد که برای تولید آنها به مشتقات نفتی نیاز است». اقتصادهای بزرگ اروپایی از جمله آلمان و ایتالیا پیشبینیهای رشد خود را بهشدت کاهش دادهاند و هزینههای انرژی رو به افزایش است.
«کاترینا» رایش وزیر اقتصاد فدرال آلمان گفته است انتظار دارد جنگ در خلیجفارس رشد اقتصادی آلمان را در سال جاری میلادی به تنها نیم درصد محدود کند. «جورجیا ملونی» نخستوزیر ایتالیا هم اخیراً در یک کنفرانس خبری گفت: «اولویت کنونی من مهار فشارهای تورمی بر قیمتها بهویژه انرژی، با توجه به تاثیر جنگ آمریکا علیه ایران است» وی هشدار داد: «در شرایط کنونی بحران بینالمللی که با آن مواجه هستیم، موضوع کنترل قیمتها و انرژی، جلوگیری از تاثیر تورمی که به وضوح رشد تولید ناخالص داخلی را نابود میکند، باید یک اولویت تلقی شود.»
شوک تورمی در انگلیس
سیاستگذار بانک مرکزی انگلیس هم با این هشدار که نباید پیامدهای تورمی جنگ ایران را کوتاهمدت فرض کرد، گفت: سیاستگذاران نباید برای واکنش به نرخهای بهره منتظر کامل شدن دادهها بمانند آن هم زمانی که سایر اعضای کمیته نیز از افزایش ریسکهای تورمی و اثرات نااطمینانی سیاسی بر رشد اقتصادی خبر میدهند.
به گزارش ایرنا از خبرگزاری رویترز، «مگانگرین» سیاستگذار نرخ بهره در بانک مرکزی انگلستان، اعلام کرد بانکهای مرکزی نباید فرض کنند شوک تورمی ناشی از جنگ ایران اثر کوتاهمدت خواهد داشت و عنوان کرد که سیاستگذاران نمیتوانند برای تعیین موضع خود درباره نرخهای بهره تا مشاهده کامل همه شواهد صبر کنند. وی روز دوشنبه (۲۸ اردیبهشت) به روزنامه فایننشالتایمز گفت: «این سومین شوک منفی عرضه در پنج سال گذشته است.
ما باید درباره نحوه تعیین دستمزدها و قیمتها نگران باشیم». روزنامه گاردین هم در گزارش زنده خود اعلام کرد بازار کار بریتانیا بهطور ناگهانی وارد دورهای از رکود و کاهش فعالیت شده است؛ وضعیتی که به گفته این رسانه، بخشی از آن به تنشها و جنگ با ایران و پیامدهای آن در خاورمیانه مربوط میشود.
و اینک، آفریقا
جنگ ایران و بستهماندن تنگه هرمز، به قاره آفریقا نیز شوک بسیار شدیدی را وارد کرده است. تحلیلگران بینالمللی هشدار میدهند جنگ ایران با انسداد تنگه هرمز، رقابت شدیدی را میان بلوکهای رقیب برای تصاحب نوار ساحلی ۵۰۰ مایلی سودان و سومالیلند ایجاد کرده است. به نوشته «فارنپالیسی» این بحران ژئوپلیتیک باعث شکلگیری محورهای تازه شده؛ بهطوری که اسرائیل با ارسال پدافند به امارات نزدیک شده و در مقابل، مصر، عربستان و ترکیه در حال نهائی کردن یک توافق دفاعی مشترک هستند. به نوشته این نشریه اقتصاددانان معتقدند شوک انرژی خلیجفارس، کشورهای عربی را به سمت تنوعبخشی به مسیرهای تجاری در شاخ آفریقا کشانده که این امر به جنگ نیابتی سودان دامن زده است. از سوی دیگر، اتیوپی بهدلیل وابستگی شدید به جیبوتی، در پی هراس از حملات پهپادی به این شاهراه، مطالبات خود برای دسترسی حاکمیتی به دریای سرخ را افزایش داده است.
فایننشالتایمز هم درباره شوک جنگ به کشورهای آفریقایی نوشته است: چه آتشبس در ایران برقرار بماند و چه نماند، آسیب جنگ به اقتصاد جهانی وارد شده است. این موضوع بهویژه درباره کشورهای کمدرآمد، که بسیاری از آنها در قاره آفریقا قرار دارند، اهمیت بیشتری دارد. خانوارهایی که پیش از این نیز با حاشیه معیشتی بسیار محدود زندگی میکردند، اکنون فشار تورم را با تمام وجود لمس میکنند. این گزارش میافزاید: افزایش قیمت انرژی، نخستین کانال انتقال این شوک به اقتصادهای آفریقایی است.
برخی دولتها برای کاهش آثار افزایش قیمت سوخت، بهسرعت اقدام کردهاند؛ اما بسیاری از آنها فضای مالی بسیار محدودی برای پرداخت یارانه دارند. به نوشته این روزنامه مسئله فقط هزینه سوخت نیست. سیاستگذاران آفریقایی باید نگران قیمت مواد غذایی نیز باشند. بسته شدن تنگه هرمز، قیمت کود شیمیایی را بهشدت افزایش داده و این مسئله میتواند در ماههای آینده بهرهوری کشاورزی را کاهش دهد. در بسیاری از اقتصادهای آفریقایی، افزایش قیمت کود بهسرعت به هزینه تولید غذا، قیمت مصرفکننده و فشار بر خانوارهای کمدرآمد منتقل میشود.
سکوت آسهآن
ژاپنتایمز هم در گزارشی از تاثیر جنگ بر کشورهای آسیایی نوشته است: اتحادیه کشورهای جنوبشرق آسیا موسوم به آسهآن (تایلند، سنگاپور، فیلیپین، مالزی، اندونزی ویتنام، میانمار، لائوس، کامبوج و برونئی) در بحران خلیجفارس سکوت را انتخاب کردهاند؛ زیرا از دو طرف درگیری در تنگه هرمز میترسند.
این گزارش میافزاید: کشورهای این بلوک اقتصادی معتقدند که حفظ بیطرفی، بهترین راهبرد برای مصونماندن از پیامدهای مستقیم این رویارویی نظامی و چالشهای تقابل با هر یک از طرفهای درگیری است.
