مراسم معرفی پایتخت کتاب و روستاها و عشایر دوستدار کتاب، عصر امروز دوشنبه با حضور اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهور، علی جنتی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و سید عباس صالحی معاون فرهنگی وی و همچنین جمعی از اهالی فرهنگ در تالار وحدت برگزار شد.
جنتی در این مراسم با بیان اینکه کتابخانه چه در شهر و چه در روستا، سرچشمه همیشهجوشانِ دانش و بصیرت است، گفت: کتابخانه پدیدهای وارداتی، لوکس یا حتی مدرن نیست؛ ایرانی در همه دوران تاریخ با دانایی و کتاب مأنوس بوده و ایران همیشهی تاریخ مجهز به کتابخانههای بزرگی بوده است. از آنجا که ارادت ویژهای به روستاییان عزیز دارم، سخنم را با «جشنواره روستاها و عشایرِ دوستدار کتاب» آغاز میکنم و سپس به «جشنواره انتخاب پایتخت کتاب ایران» میپردازم.
وی از ارادت ویژه خود به روستاییان عزیز سخن گفت و از این رو با بیان اینکه حرفهایش را با «جشنواره روستاها و عشایرِ دوستدار کتاب» آغاز می کند و سپس به «جشنواره انتخاب پایتخت کتاب ایران» میپردازد، افزود: برگزاری این جشنواره را میتوان یکی از مهمترین اقدامات در توسعه فرهنگی جامعه ایرانی به شمار آورد؛ چراکه هر فعالیتی که در روستا انجام شود، خیر آن به تمام کشور میرسد.
جنتی تصریح کرد: کتابخانه در روستا فقط کتابخانه نیست, بلکه کانون فعالیتهای متنوع فرهنگی - هنری و حتی اجتماعی است که روستاییان و بهویژه جوانان را به خود جلب و نقش مهمی در توسعه و پایدارسازی روستا ایفا میکند. همین روستاهایی که در این جشنواره شرکت کردهاند، کتابخانههایی دارند که محل تبادلِ تجربههای کشاورزی و ایجاد هماهنگی برای فعالیتهای زیستمحیطی و توانمندسازی زنان شده است.
وی ادامه داد: در این دوره، با توجه به نقش و جایگاه جمعیت مولّدِ عشایری در همه شئون فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی و وجود زمینهها و ذخیرههای غنی فرهنگی در این قشر، بخش عشایری هم به جشنواره اضافه شد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اظهار داشت: «جشنواره روستاها و عشایرِ دوستدار کتاب» و همچنین «انتخاب و معرفی پایتخت کتاب ایران»، برنامههایی هستند که با حضور فعال نهادهای غیردولتی و مشارکت آنها با نهادهای دولتی برگزار شدند.
وی تصریح کرد: امسال هم نظام بانکی به کمک این برنامهها آمد؛ بنیاد ملت وابسته به بانک ملت، همکاری و همراهیِ خوبی را شروع کرده است که امیدواریم به تقویت زیرساختهای صنعت نشر در شهرها و افزایش کتابخوانی در روستاها منجر شود.
جنتی اضافه کرد: اتفاق مهم دیگری که در فرآیند اجرایی این دوره افتاد، مذاکره و گفتوگو با نهادها و سازمانهای دولتی و غیردولتی بود که در نهایت به مشارکت بیشتر آنها انجامید.
وی در همین راستا متذکر شد: به جِد بر این باورم که هر کتابی که در برابر یک روستایی گشوده شود، در حقیقت بذر دانایی است که در دل جوانانش کاشته میشود، بذری که مسیر خود را برای رشد و تبدیل شدن به درختِ فرزانگی باز خواهد کرد. بدون تردید همین ظرفیتها و فعالیتهای به نسبت کوچک فرهنگی، در کوتاه مدت تحولات بزرگی را رقم خواهد زد و مبنای تازهای برای تولید و توسعه فراهم خواهد آورد.
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: در اینجا فرصت را مغتنم میشمارم و ضمن ادای احترام به همه خیراندیشانی که به اجرای این جشنواره کمک کردند، از همه سازمانهای غیردولتی دعوت میکنم تا در توسعه فرهنگ کتابخوانی و احداث و تجهیز کتابخانههای روستایی مشارکت کنند. نفعی که از این راه حاصل میشود پایدار و ماندگار است.
وی افزود: به ١� روستایی که با تلاش فراوان توانستند رتبههای ممتاز را کسب کنند، صمیمانه تبریک میگویم و امیدوارم در آیندهای نزدیک از دل همین روستاها، نسل تازهای از دانشمندان برخیزند و پرچم تعالی و پیشرفت ایران عزیز را بیش از پیش به اهتزاز درآورند.
انتخابِ پایتختِ کتاب ایران را ایدهای بسیار جذاب و شوقانگیز میدانم
جنتی گفت: انتخابِ پایتختِ کتاب ایران را ایدهای بسیار جذاب و شوقانگیز میدانم. حقیقت آن است که کشور ما به رقابتهای پرشور فرهنگی از این دست نیازمند است تا شاهد رونق هرچه بیشتر کتاب و کتابخوانی در تمام سطوح جامعه باشیم؛ بهگونهای که کتاب در سبد نیازهای خانوادهها نمایان شود و به متن زندگی مردم راه یابد.
وی افزود: برگزاری این جشنواره از یک سو به ما یادآوری میکند که میتوان در کنار پایتخت سیاسی و اقتصادی، برای کتاب هم پایتختی اختصاصی داشت تا این رسانه دیرپا در لابهلای هیاهوی روزمره زندگی به فراموشی سپرده نشود؛ و از سوی دیگر، میتوان نگاه دنیا را به دیپلماسی فرهنگی ایران با محوریت کتاب جلب کرد. بدینترتیب دیری نخواهد پایید که شهری از شهرهای ایران به عنوان «پایتخت جهانی کتاب» برگزیده شود. خوشبختانه همه شاهد هستند که ما سرمایههای فرهنگی غنی و پرباری داریم که میتوانند در چنین کارهایی مشارکت داشته باشند.
جنتی گفت: برنامه ابتکاری انتخاب پایتخت کتاب ایران نمونهای ارزشمند از فعالیتی نوآورانه و متفاوت است. در این برنامه برای نخستینبار برنامهریزی از پایین به بالا و در خود شهرهای متقاضی صورت میگیرد و منجر به شکلگیری ایدههایی میشود که شاید در مرکز کمتر به فکر ما خطور میکرد. برنامهای که از دل جامعه برمیخیزد، پایدار است، بهتر رشد میکند و موجب سرافرازی و مباهات همه ما در میدانهای جهانی میشود.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی افزود: برای نخستینبار مسئولان محلی و اهالی کتاب و فرهنگ مکتوب، از نویسنده و ناشر گرفته تا کتابفروش، از مطبوعات محلی گرفته تا بنگاههای اقتصادی در کنار هم گردآمدند و با تعریف ظرفیتهای جدید، شهرشان را به عنوان نامزد پایتخت کتاب معرفی کردند.
وی ادامه داد: ایجاد و تقویت زیرساختهای کتابخوانی در سراسر کشور، رونق بازار نشر، گردآوری ایدههای خلاق و بومی برای تشویق مردم به کتابخوانی، از مهمترین نتایج برگزاری چنین جشنوارههایی به شمار میآید و در این میان چند نکته مهم را یادآور میشوم:
جنتی افزود: نخست آنکه، ایده ابتکاری برگزاری این دو جشنواره، منشأ دو رویداد گسترده و مستمر شد که نویدبخش نتایج ارزشمندی خواهد بود. در ساختار این دو جشنواره، نحوه پیگیری و راهکار تحقق اهداف مورد نظر نیز به دقت پیشبینی شده است و این یکی از تفاوتهای ویژه این دو جشنواره با دیگر جشنوارههای فرهنگیهنری است که جای سپاس فراوان دارد.
وی ادامه داد: دوم اینکه این دو جشنواره در مقایسه با دیگر جشنوارهها، با کمترین هزینه ممکن، با استفاده بهینه و خلاقانه از زیرساختهای موجود، و با مشارکت مردمی و حمایت نهادهای غیردولتی و محلی برگزار شد. از اینرو اولاً رقابتی سازنده و شور و اشتیاقی کمسابقه، دستکم در میان مسئولان محلی، ناشران، نویسندگان و فروشندگان و دوستداران فرهنگ مکتوب برپا کرد؛ و ثانیاً زمینه تحقق سه هدف مهم دولت تدبیر و امید در بخش فرهنگ، یعنی تلاش برای توسعه فرهنگ کتابخوانی، گسترش عدالت فرهنگی در سراسر کشور و واگذاری امور به مردم را فراهم ساخت.
جنتی افزود: سوم آنکه، سازوکار پیشبینی شده برای اجرای مراحل مختلف این جشنواره و انتخاب و داوری با استفاده از ظرفیتهای بومی هر شهر و روستا و مشارکت سازمانهای محلی بود و جشنوارهای مردمی، هدفمند و با پشتوانه رقم خورد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: چهارمین نکته برجسته این دو جشنواره، ورود تمامقد مطبوعات و رسانههای محلی بود که با تمام امکانات تلاش کردند و راه را برای رسیدن به مراحل نهایی هموار ساختند و نشان دادند مطبوعات و رسانهها حتی اگر کوچک و محلی باشند، نفوذ و قدرتی قابل تأمل بر افکار عمومی دارند؛ من بر حسب وظیفه لازم میدانم از همه آنها تشکر و قدردانی کنم.
منبع : تسنیم
